ARCHIWUM HORUSA – Sándor Kardos, węgierska wystawa fotografii

Wystawa fotograficzna Sándora Kardosa, Archiwum Horusa

Zbiór Archiwum Horusa składa się z prac, z których najstarsze powstały w chwili narodzin fotografii; najnowsze są już całkiem współczesne. Ich autorami są setki tysięcy bezimiennych ludzi, kobiet i mężczyzn, starców, dzieci, którzy zdjęcia robili w chwilach dla siebie ważnych lub z nudów, na wakacjach, na spacerze, ale też podczas narodzin dziecka, podczas choroby czy śmierci. W swojej masie tworzą one opowieść, od której trudno oderwać oczy. Każde z tych zdjęć kryje w sobie jakąś historię, za każdym stoi człowiek.

Do chwili obecnej Horus Archive zgromadziło ponad 200 tysięcy zdjęć, które były prezentowane na kilkudziesięciu wystawach, teraz również w Gdańsku, w Teatrze Szekspirowskim.

Archiwum Horusa jest przedsięwzięciem, które zostało zainicjowane we wczesnych latach siedemdziesiątych przez węgierskiego operatora filmowego, reżysera i scenarzystę – Sándora Kardosa i ma na celu kolekcjonowanie fotografii amatorskiej, anonimowej. Kardos od lat kolekcjonował amatorskie zdjęcia, szczególnie te, które uznano za nieudane, odrzucone, powstałe przypadkowo, w wyniku pomyłki. Nazwa archiwum – Horus – jest symboliczna. W egipskim piśmie hieroglificznym oko Horusa było symbolem jedności, a jego poszczególne fragmenty to coraz mniejsze ułamki.

Każdy z najmniejszych obrazów fotograficznych pochodzi z filmu amatorskiego. Ujęte razem, dają obraz całości, czegoś boskiego, stanowiąc zarazem swego rodzaju interpretację jej pojedynczych fragmencików. Chodzi o to, że kolekcjonowanie jest samo w sobie rodzajem sztuki niezależnej, podobnie zresztą jak fotografia. „Wielcy” fotografowie dostrzegają w naszym życiu rzeczy niezauważalne dla innych. Utrwalając je, przeprowadzają selekcję życia. Kiedy milion amatorów robi zdjęcia, może mieć miejsce podobne zjawisko – powstaje dzieło, przy czym fotograf lub osoby znajdujące się na zdjęciu nie zdają sobie z tego sprawy. Biorąc pod uwagę selekcję, nie ma jednak znaczenia czy zawartość zdjęcia zostanie dostrzeżona przed czy po jego wykonaniu, nawet jeśli ten moment miałoby nastąpić dekady później.